Yazar Rehberi

Bu rehber, Bilgi Dünyası dergisine makale göndermek isteyen yazarlar için hazırlanmıştır. Uluslararası hakemli bir yayın olan dergimiz, kütüphanecilik ve bilgi bilim alanında yüksek kaliteli, özgün araştırmaları teşvik eder. Web of Science (WoS) indeksli dergi standartlarına uyum sağlamak amacıyla; nesnellik, seçicilik, etik dürüstlük, uluslararası çeşitlilik ve bilimsel kalite kriterleri bu rehberin temelini oluşturur. Bu standartlar, Committee on Publication Ethics (COPE) ve Directory of Open Access Journals (DOAJ) gibi uluslararası kuruluşların yönlendirmelerine dayanmaktadır. Rehber, makale gönderim sürecini yazarların kolayca takip edebileceği bir yapıda adım adım açıklar. Sorularınız için editörlük ofisimizle ([email protected]) iletişime geçebilirsiniz.

Not: Süreci hızlandırmak için rehberi dikkatle okuyunuz, tüm dosyaları eksiksiz yükleyiniz ve hakem raporlarına zamanında yanıt veriniz.

1. Dergi Hakkında

Bilgi Dünyası, Üniversite ve Araştırma Kütüphanecileri Derneği’nin (ÜNAK) resmi yayın organıdır. Çift kör hakemli, uluslararası bilimsel bir dergidir. Dergimiz tam açık erişim modelini benimsemiş olup tüm makaleler Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY 4.0) ile yayımlanır. Bu lisans, makalelerin kaynak gösterilmek kaydıyla serbestçe kullanılmasına, paylaşılmasına ve uyarlanmasına olanak tanır.

Dergi, sürekli yayın (continuous publication) modelini izler. Hakem ve editör süreçleri tamamlanan makaleler bekletilmeksizin çevrimiçi ortamda yayımlanır. Bu sayede bilimsel bilginin yayılımı hızlanırken araştırmacıların görünürlüğü artar.

1.1. Amaç ve Kapsam

Bilgi Dünyası, Türkiye’de ve dünyada bilgi bilim ve kütüphanecilik alanındaki gelişmelere katkıda bulunmayı amaçlar. Dergi; üniversite ve araştırma kütüphaneleri, halk kütüphaneleri, okul kütüphaneleri, özel kütüphaneler, dokümantasyon ve bilgi merkezleri, araştırma merkezleri, arşivler, müzeler ve diğer bellek kurumlarının kuramsal ve pratik sorunlarını inceler, somut çözüm önerileri sunar. Bu kurumlardaki gelişmeleri ve yenilikleri paylaşır, bilgi profesyonellerinin karşılaştığı zorlukları tartışmaya açar, akademisyen ve uygulamacıların mesleki gelişimini destekler, lisans ve lisansüstü öğrencilerin bilimsel çalışmalarının duyurulmasına yardımcı olur.

Dergide özgün araştırma makaleleri ve sistematik derlemeler yayımlanır. Sosyal bilimler perspektifiyle hazırlanan yenilikçi yöntem, kuramsal çerçeve veya uygulamalar önceliklidir.

1.2. İndeksleme

Bilgi Dünyası, uluslararası alanda tanınan aşağıdaki indekslerde yer almaktadır:

• Scopus
• LISA (Library and Information Science Abstracts)
• EBSCOHOST LISTA (Library, Information Science and Technology Abstracts)
• TÜBİTAK ULAKBİM Sosyal Bilimler Veri Tabanı
• DOAJ (Directory of Open Access Journals)
• E-Lis (E-Prints in Library and Information Science)
• ASOS Index

2. Etik ve Yayın Politikaları

Dergi, COPE ve DOAJ ilkelerine bağlıdır. Yazarlar, çalışmalarının bilimsel ve etik kurallara uygunluğundan tam sorumludur. İntihal, veri uydurma, mükerrer gönderim, çoklu yayın, haksız yazarlık gibi ihlaller makalenin reddine, geri çekilmesine veya yasal süreçlerin başlatılmasına neden olur. Dergi, bu tür ihlalleri kamuoyuyla paylaşma ve ilgili kurumlara bildirme hakkını saklı tutar.

2.1. Hakem Değerlendirme Süreci

• Tüm makaleler çift kör hakemlik (double-blind peer review) sistemiyle değerlendirilir. Yazar ve hakem kimlikleri gizli tutulur.
• Editörler, kendi çalışmalarının veya çıkar çatışması bulunan (aynı kurum, yakın akrabalık, finansal ilişki vb.) çalışmaların karar süreçlerine dahil edilmez.
• Yazarların hakem kararlarına bir defaya mahsus ve gerekçeli itiraz hakkı vardır. İtirazlar bağımsız bir editör tarafından değerlendirilir.

2.2. Etik Kurul İzni Zorunluluğu

Bilgi Dünyası, TR DİZİN 2020 ve sonrası kriterlerini (bkz: https://trdizin.gov.tr/?page_id=50) uygular. Etik kurul izni gerektiren tüm çalışmalarda:

• Makale gönderimi sırasında:
  • Etik kurul onay belgesi (PDF) sisteme yüklenmelidir.
  • Kurul adı, tarih ve karar numarası makale içinde (Yöntem bölümünde) ve Kapak Sayfasında açıkça belirtilmelidir.
  • Anonimleştirilmiş ana metin dosyasında kurum ismi gizlenmeli, sadece “Bu çalışma ilgili etik kuruldan onay alınmıştır.” ifadesi yer almalıdır.
• Onay belgesi veya gerekli bilgileri içermeyen makaleler hakem sürecine alınmadan reddedilir.

2.3. Etik Kurul İzni Gerektiren Çalışmalar

Aşağıdaki araştırma türleri için etik kurul onayı zorunludur:

• Nitel veya nicel veri toplama: anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanması
• İnsan veya hayvan kullanımı: deneysel veya diğer bilimsel amaçlarla kullanılması (materyal/veriler dahil)
• Klinik araştırmalar: insanlar üzerinde yapılan tıbbi müdahaleler, ilaç testleri, psikolojik deneyler
• Hayvan deneyleri: her türlü hayvan deneyi
• Retrospektif çalışmalar: Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında yapılan geçmişe dönük veri analizleri

2.4. İstisnalar ve Ek Beyanlar

• Başkalarına ait ölçek, anket, fotoğraf veya görsellerin kullanımı için sahiplerinden izin alındığı (kaynak gösterilerek) beyan edilmeli veya belgelenmelidir.
• Fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğu kapak sayfasında belirtilmelidir.
• Hassas veya özel gruplarla (çocuklar, yaşlılar, engelliler, mülteciler vb.) yapılan araştırmalarda aydınlatılmış onam formunun alındığı vurgulanmalıdır.

3. Yazarlık Kriterleri

Yazarlık, çalışmaya önemli katkı sağlamayı ve sorumluluk üstlenmeyi gerektirir. Bir kişinin yazar olarak kabul edilebilmesi için aşağıdaki dört kriterin tamamını karşılaması gerekir:

• Çalışmanın tasarımı, veri toplama, analiz veya yorumlama süreçlerine önemli katkı sağlamak
• Makaleyi taslak haline getirmek veya önemli entelektüel içerik açısından eleştirel biçimde gözden geçirmek
• Yayımlanacak son versiyona onay vermek
• Çalışmanın her türlü doğruluğu ve bütünlüğü ile ilgili sorumluluğu üstlenmeyi kabul etmek

İndividualler (kişiler) kim meet all four criteria are defined as authors. In addition, the responsibilities of co-authors for specific aspects of the work must be clearly stated. For details on how to report these responsibilities in the manuscript, see the “Yazar Bilgileri” section.

3.1. Yazar Bilgileri

Yazarlar, sistemde ve Kapak Sayfasında aynı sırada yer almalıdır. Yazarlar, isimlerinin doğru yazıldığından sorumludur. Full and accurate names must be listed together on the Cover Page and separated by commas.

Aşağıdaki bilgiler yazar isimleriyle eşleştirilerek Kapak Sayfasında her yazar için sunulmalıdır:

Tüm yazarlar sırasıyla: tam isim, kurum bilgisi (Üniversite, Bölüm, Şehir, Ülke), e-posta, ORCID.

Örnek:
Ad Soyad¹*, Ad Soyad²

1 Üniversite, Bölüm, Şehir, Ülke. E-posta: [email protected] ORCID: https://orcid.org/0000..
2 Üniversite, Bölüm, Şehir, Ülke. E-posta: [email protected] ORCID: https://orcid.org/0000..

3.2. Sorumlu Yazar

Sorumlu yazar, tüm yazarlar adına dergiyle ana iletişim noktasıdır. Görev ve sorumlulukları şunlardır:

• Gönderim: makaleyi sisteme yükler ve tüm belgeleri tamamlar
• İletişim: editör, hakemler ve dergi ofisiyle iletişimi yürütür
• Bilgilendirme: düzeltme taleplerini, kararları ve hataları tüm yazarlara bildirir
• Onay: tüm yazarların son versiyonu onaylamasını sağlar
• Yayın sonrası: okur soruları ve düzeltme/geri çekme talepleriyle ilgilenir

İletişim Bilgisi: Sorumlu yazarın ismi yıldız (*) ile işaretlenir ve e posta adresi makalede görünür kılınır.

Örnek:

• Adı Soyadı, [email protected]

3.3. Yazar Olmayan Katkıcılar

Dört yazarlık kriterini karşılamayan kişiler yazar listesine eklenemez. Ancak araştırmaya önemli destek verenler “Teşekkür” (Acknowledgements) bölümünde anılmalıdır. Bu bölüm Kapak Sayfasında kısa ve öz biçimde yer alır.

Teşekkür beyanı örnekleri:

• İdari destek: “Ankara Üniversitesi Kütüphane Daire Başkanlığına idari destekleri için teşekkür ederiz.”
• Finansal destek: “Bu çalışma TÜBİTAK 1001 Projesi (No: 123456) tarafından desteklenmiştir.”
• Teknik yardım: “Veri girişi desteği için lisans öğrencisi Zeynep Çelik’e teşekkür ederiz.”
• Dil düzeltisi: “İngilizce metnin dil editörlüğünü yapan Dr. J…..S…..’e minnettarız.”

Zorunlu beyan: Finansal kaynak sağlayan, teknik destek veren veya izin veren kurumlar aynı zamanda potansiyel çıkar çatışması olarak beyan edilmelidir.

3.4. Eşit Katkı

Çok yazarlı makalelerde yazar katkı durumu ve yazarlık statüsü net tanımlanmalıdır:

• Eşit katkı: Yazarlar araştırmaya eşit katkı sağlamıştır.
• Ortak ilk yazarlık: Yazarlar ilk yazarlık statüsünü paylaşmaktadır.
• Eşit katkı ve ortak ilk yazarlık: Yazarlar hem eşit katkı sağlamış hem de ilk yazarlığı paylaşmaktadır.

4. Makale Türleri ve Kriterleri

Yalnızca özgün çalışmalar kabul edilir. Aşağıdaki tabloda gönderim kriterleri sunulmuştur:

Not: Ana metin kelime sınırına özet, anahtar kelimeler ve kaynakça dahil değildir.

5. Makale Hazırlama ve Yazım Kuralları

Tam metinler derginin çevrimiçi sistemi üzerinden gönderilir. Gerekli belgeler:

• Kapak Sayfası: başlık, yazarlar, beyanlar (çıkar çatışması, finansman, AI kullanımı, etik onay)
• Anonimleştirilmiş Metin: Word (.docx), yazar ve kurum bilgileri kaldırılmış
• Ek Dosyalar: ayrı dosyalar (örneğin anket formu, detaylı veri tabloları, kod listeleri)
• Editöre Mektup (Cover Letter)

5.1. Yazım ve Biçim Kuralları

• Sayfa Düzeni:
  • Kağıt boyutu A4 olmalıdır.
  • Tüm kenar boşlukları 2.5 cm olarak ayarlanmalıdır.
• Yazı Tipi ve Boyutu:
  • Yazı tipi Arial olmalıdır.
  • Ana başlıklar (1. seviye) 12 pt ve kalın olmalıdır.
  • Alt başlıklar (2. seviye) 11 pt ve kalın olmalıdır.
  • 3. seviye başlıklar 11 pt, italik ve kalın olmalıdır.
  • Gövde metni ve kaynaklar 11 pt ve iki yana yaslı olmalıdır.
• Paragraf Düzeni:
  • Tüm ana ve alt başlıkların öncesinde ve sonrasında 12 pt boşluk bırakılmalıdır.
  • İlk paragrafta girinti olmamalı; sonraki paragraflar 1.25 cm girintili başlamalıdır.
  • Satır aralığı 1.5 olmalıdır.
• Başlıklar:
  • Başlıklar hiyerarşik olarak numaralandırılabilir (örneğin 1., 1.1., 1.1.1.).
  • Başlıklarda yalnızca ilk harfler büyük olmalıdır.
  • Başlık ile metin arasında bir satır boşluk bırakılmalıdır.
• Tablolar:
  • Tablolar düzenlenebilir formatta hazırlanmalıdır.
  • Her tablonun bir numarası ve açıklayıcı bir başlığı olmalıdır.
  • Tablo başlığı tablonun üzerinde; notlar veya kaynak bilgisi altında yer almalıdır.
• Şekiller ve Görseller:
  • Şekiller ayrı dosyalar olarak sunulmalıdır.
  • Dosya formatı TIFF veya JPG, çözünürlük en az 300 DPI olmalıdır.
  • Şekiller numaralandırılmalı ve açıklayıcı altyazı içermelidir.
• Kaynakça:
  • Kaynakça derginin alıntı stiline (APA 7) uygun olmalıdır.
  • Kaynakça 11 pt, iki yana yaslı ve tek satır aralıklı olmalıdır.
  • Kaynakça yeni bir sayfadan başlamalıdır.
• Ekler / Destekleyici Materyaller:
  • Anket formları, mülakat rehberleri veya aydınlatılmış onam formları gibi materyaller (yazarın takdirinde) ayrı dosyalar olarak gönderilmelidir.
• Dil ve Üslup:
  • Yazım dili dergi politikasına uygun olarak Türkçe veya İngilizce olabilir.
  • Türkçe makalelerde yazım ve noktalama Türk Dil Kurumu (TDK) Yazım Kılavuzu’na uygun olmalıdır.

5.2. Makale Bölümleri

5.2.1. Kapak Sayfası Taslağı

• Başlık (Türkçe / İngilizce): Makalenin tam başlığı her iki dilde yazılır.
• Yazar Bilgileri: Tüm yazarlar sırasıyla: tam isim, kurum bilgisi (Üniversite, Bölüm, Şehir, Ülke), e-posta, ORCID.

Örnek:
Yazar Bilgileri:
J… D…¹*, J… S….²

1 Üniversite, Bölüm, Şehir, Ülke. E-posta: [email protected] ORCID: https://orcid.org/0000..
2 Üniversite, Bölüm, Şehir, Ülke. E-posta: [email protected] ORCID: https://orcid.org/0000..

• Sorumlu Yazar İletişim: Sorumlu yazar * ile işaretlenir ve e posta adresi açıkça yazılır.

Örnek:
Sorumlu Yazar İletişim:

• J….. D…, j…[email protected]

• Kelime / Şekil / Tablo Sayıları: Ana metin kelime sayısını (özet, kaynakça ve tablo/şekil altyazıları hariç), şekil ve tablo sayısını belirtiniz.

Örnek:
Kelime / Şekil / Tablo Sayıları:
Kelime sayısı: 7,450
Şekil: 3 Tablo: 5

• Yazar Katkıları (CRediT): Her yazarın katkı türünü belirtiniz: Kavramsallaştırma, Metodoloji, Veri Toplama, Analiz, Yazım, Gözden Geçirme vb.

Örnek:
Yazar Katkıları (CRediT):
J…D…: Kavramsallaştırma, İlk taslağın yazımı, Gözden geçirme
J…S….: Veri toplama, Analiz, Görselleştirme

• Etik Onay (Kurum, Tarih, Sayı): Etik kurul kurumunu, onay tarihini ve numarasını belirtiniz.

Örnek:
Etik Kurul Onayı:
Hacettepe Üniversitesi Etik Kurulu
Tarih: 15.03.2024 Sayı: 2024-03-12

• Çıkar Çatışması: Varsa detayları belirtiniz; yoksa standart ifadeyi kullanınız.

Örnek:
Çatışma yok: “Yazar(lar) herhangi bir çıkar çatışması beyan etmemiştir.”
Çatışma var: “A. Yılmaz, XYZ şirketine danışmanlık hizmeti vermektedir.”

• Finansman: Finansal destek alındıysa detaylarını; alınmadıysa destek alınmadığını belirtiniz.

Örnek:
Finansman yok: “Bu çalışma için herhangi bir finansal destek alınmamıştır.”
Finansman var: “Bu çalışma TÜBİTAK 1001 Projesi (No: 123456) tarafından desteklenmiştir.”

• Ön Yayın / Ön Baskı: Bildiri, tez veya ön baskı durumu varsa açıklayınız.

Örnek:
Ön Yayın / Ön Baskı:
Bu çalışma 2024 ÜNAK Kongresinde poster olarak sunulmuştur.
Ön baskı: https://doi.org/10.XXXX/preprint.2024.123

• Teşekkür: İdari, teknik veya dil desteği gibi yazar olmayan katkılar.
• AI Beyanı: Kullanıldıysa detayları belirtiniz; kullanılmadıysa başlığı eklemeyiniz.

Örnek:
“Bu makalenin taslağının hazırlanmasında ChatGPT-4 (OpenAI, sürüm: 2024 11) kullanılmıştır. Araç, 15 Kasım 2024 tarihinde metin düzenleme ve dil iyileştirme amacıyla kullanılmıştır. Tüm çıktılar yazarlar tarafından gözden geçirilmiş ve doğrulanmış olup tüm sorumluluk yazarlara aittir.”

Hatırlatma:

• Kapak Sayfası anonim değildir; tüm bilgiler görünürdür.
• Bu bilgilerden hiçbiri anonimleştirilmiş ana metinde yer almamalıdır.
• Kapak sayfasının eksik veya hatalı olması masa reddi nedenidir.

5.2.2. Makale Metni

• Başlık (Türkçe / İngilizce):
  • İçeriği yansıtan, tek cümleden oluşan özgün, açık ve ilgi çekici bir başlık.
  • Kısaltmalardan ve gereksiz kelimelerden kaçınılmalıdır.
• Özet (Türkçe / İngilizce):
  • 350 kelimeyi geçmeyen, bağımsız, yapılandırılmamış özet.
  • Amaç, yöntem, bulgular ve sonuçlar net bir şekilde yer almalıdır.
  • Kısaltma, tablo, şekil veya atıf kullanılmamalıdır.
• Anahtar Kelimeler (Türkçe / İngilizce):
  • Erişilebilirliği artıran 3 ila 5 anahtar kelime.
  • Standart alan terminolojisi (örneğin LISA Thesaurus) tercih edilebilir.
• Giriş:
  • Çalışmanın literatürdeki yerini, eksikliği ve amacı açıklar.
  • Araştırma sorusu ve varsa hipotezler net bir şekilde belirtilir.
• Yöntem (etik olarak anonimleştirilmiş):
  • Araştırma tasarımı, evren/örneklem/çalışma grubu, veri toplama araçları ve analiz yöntemlerini detaylandırır.
  • Etik kurul onay ifadesi: “Bu çalışma ilgili etik kuruldan onay alınmıştır.” (kurum adı silinerek).
• Bulgular:
  • Yorum katmaksızın yalnızca sonuçları sunar.
  • Tablo ve şekillerle desteklenir; metin içinde aynı içerik tekrarlanmaz.
  • İstatistiksel anlamlılık (p değeri, güven aralığı) açıkça raporlanmalıdır.
• Tartışma:
  • Bulguları literatürle karşılaştırır, anlamını ve önemini yorumlar.
  • Sınırlılıkları belirtir.
  • Uygulama ve gelecek araştırmalar için öneriler sunar.
• Sonuç:
  • Ana bulguları ve pratik/bilimsel katkıyı, yeni bilgi eklemeden özetler.
  • Bir politika önerisi veya eylem çağrısı içerebilir.
• Kaynakça:
  • APA 7 stiline uygun, alfabetik sırada.
  • Metin içi her atıf kaynakçada, kaynakçadaki her eser metin içinde yer almalıdır.
  • Varsa DOI bilgisini https://doi.org/ formatında ekleyiniz.
• Tablo ve Şekiller:
  • Metin içine gömülür ve açıkça atıf yapılır (örneğin “Tablo 1’de görüldüğü üzere…”).
  • Her biri numaralandırılmalı ve açıklayıcı başlığa sahip olmalıdır.
  • Tablolar düzenlenebilir (Word); şekiller en az 300 DPI olmalıdır.
• Ekler:
  • Ana metne sığmayan destekleyici materyaller: anket formları, kod listeleri, detaylı tablolar.
  • Numaralandırılır (Ek 1, Ek 2 vb.) ve metin içinde atıf yapılır.

5.2.3. Editöre Mektup (Cover Letter)

Kapak yazısı tüm gönderiler için zorunludur. Editörün ilk değerlendirmesini desteklemek açısından kritiktir. Gönderen yazar, kapak yazısını çevrimiçi gönderim sistemindeki ilgili alana yazmalı veya yüklemelidir (ayrı bir dosya olarak yüklenmeyecektir).

Kapak yazısı şunları içermelidir:

• Makalenin Bilgi Dünyası’nda yayımlanmaya neden uygun olduğuna dair gerekçeler
• Aşağıdakileri beyan eden açık ifadeler:
  • makalenin daha önce yayımlanmadığı
  • başka bir dergide değerlendirme aşamasında olmadığı
  • tüm yazarların bu versiyonun gönderilmesini onayladığı ve içerik için tam sorumluluk aldığı
  • varsa, başka bir dergideki önceki editoryal geçmişe (ret kararı, düzeltme kararı, geri çekme vb.) dair bilgiler
  • ve varsa diğer ilgili bilgiler

6. Kaynakça

Doğru alıntı ve kaynakça örnekleri için bakınız: https://apastyle.apa.org/style-grammar-guidelines/references/examples

6.1. Metin İçi Atıf Kuralları Örnekleri (APA 7)

• Atıflar cümle sonunda, parantez içinde, noktadan önce yer alır. Örnek: Kütüphanelerdeki dijital dönüşüm kullanıcı davranışlarını etkilemektedir (Kaya, 2023).
• İki yazar: (Kaya ve Yılmaz, 2022)
• Üç veya daha fazla yazar: (Kaya vd., 2021)
• Bir parantez içinde birden fazla kaynak: yazar soyadına göre alfabetik sıralanır ve noktalı virgül ile ayrılır: (Demir, 2020; Kaya, 2023; Yılmaz, 2022)
• Aynı yazar, aynı yıl: (Kaya, 2023a, 2023b)
• Kurum yazarları: ilk atıfta tam isim, sonrakilerde kısaltma kullanılır: (TÜBİTAK Ulakbim, 2024) sonra (TÜBİTAK, 2024)
• Veri setleri: [veri seti] etiketi eklenir: (Kaya, 2023 [veri seti])

6.2. Kaynakça Listesi Örnekleri (APA 7)

Kaynak Türü | Örnek

• Dergide Makale: Kaya, A. (2023). Dijital kütüphanelerde kullanıcı deneyimi. Bilgi Dünyası, 24(1), 45–62. https://doi.org/10.XXXX/XXXX
• Kitap: Yılmaz, B. (2022). Bilgi yönetimi ve kütüphane hizmetleri. Ankara Üniversitesi Yayınevi.
• Kitap Bölümü: Demir, C. (2021). Arşivlerde dijital koruma. A. Öztürk (Ed.), Belge yönetimi el kitabı içinde (ss. 120–145). Nobel Yayıncılık.
• Web Sayfası: TÜBİTAK. (2024). ULAKBİM Sosyal Bilimler Veri Tabanı. https://ulakbim.tubitak.gov.tr/tr/ssvt
• Veri Seti: Kaya, A. (2023). Kütüphane kullanıcı memnuniyeti anket veri seti [Veri seti]. Mendeley Data. https://doi.org/10.17632/xxxxxx

Not: Mümkün olan her yerde DOI ekleyiniz. DOI yoksa kalıcı bir URL kullanınız. DOI’ler https://doi.org/ formatında yazılmalıdır.

7. Tablolar ve Şekiller

Tablo ve şekiller metnin anlaşılırlığını artıran görsel unsurlardır. Her biri metin içinde açıkça belirtilmeli, numaralandırılmalı ve açıklayıcı başlığa sahip olmalıdır.

7.1. Genel Kurallar

• Numaralandırma: Tablo ve şekiller ayrı ayrı numaralandırılır: Tablo 1, Tablo 2 vb.; Şekil 1, Şekil 2 vb.
• Başlıklar: Tablo başlıkları tablonun üstünde; şekil altyazıları şeklin altında yer alır.

Örnek:
Tablo 1
Üniversite kütüphanelerinde dijital kaynak kullanım oranları (2020–2023)

Şekil 1
Kullanıcı memnuniyetinin yaşa göre dağılımı

• Metin içi atıf: “Tablo 1’de sunulduğu üzere…” veya “Şekil 2’ye göre…”
• Yerleşim: Tercihen ilgili paragrafın hemen ardından gelmelidir. Çok uzun tablolar ek olarak sunulabilir.

7.2. Tablo Kuralları

• Microsoft Word’de düzenlenebilir formatta olmalıdır (görsel olmamalıdır).
• Her bir veri ögesi ayrı bir hücrede olmalı, satır sonu veya boşluk tuşu ile ayrılmamalıdır.
• Dikey çizgiler kullanılmamalı; yatay çizgiler minimumda tutulmalıdır.
• Tablo notlarında kısaltmalar açıklanmalıdır. Örnek: Not. N = örneklem büyüklüğü; M = ortalama.

7.3. Şekil Kuralları

• Çözünürlük: En az 300 DPI (yüksek kaliteli baskı için).
• Dosya türleri: TIFF, JPG, PNG; vektörel formatlar için EPS veya PDF tercih edilir.
• Renk: Çevrimiçi versiyonda renkli, baskıda gri tonlamalı olmaya uygun olmalıdır.
• Boyut: 16 × 20 cm boyutlarını aşmamalıdır.
• Başka kaynaktan alınıyorsa: Kaynağı belirtilmeli (Yılmaz, 2022) ve izin belgesinin kapak sayfasında olduğu vurgulanmalıdır.

8. Ekler

Ekler, ana metne sığmayan ancak araştırmayı destekleyen materyalleri (örneğin anket formları, detaylı veri tabloları, kod listeleri) içerir.

8.1. Kurallar

• Numaralandırma: Ek 1, Ek 2 vb.
• Başlık: Her ekin açıklayıcı başlığı olmalıdır. Örnek: Ek 1. Kullanıcı Anketi Tam Metni
• Metin içi atıf: “Bkz. Ek 1” veya “(Ek 2)”
• Yerleşim: Makalenin sonunda, kaynakçadan sonra yer alır.

8.2. Elektronik Destekleyici Materyaller (EDM)

• Büyük veri setleri ile video, ses veya animasyon gibi materyaller ayrı dosyalar olarak yüklenmelidir.
• Desteklenen formatlar:
  • Metin: PDF
  • Tablolar: XLSX, CSV
  • Görseller: JPG, TIFF
  • Video/Ses: MP4, AVI, MOV
• Dosya isimlendirme: EDM_1.pdf, EDM_2.xlsx, EDM_3.mp4
• Dosya boyutu sınırı: Tek bir dosya 128 MB’ı geçmemelidir. Daha büyükse editörle iletişime geçiniz.
• Veri paylaşımı: Ham verilerin Mendeley Data, Zenodo veya Figshare gibi açık erişimli depolarda paylaşılması önerilir. Veri seti makale içinde DOI ile atıf almalıdır: (Kaya, 2023 [veri seti], https://doi.org/10.17632/xxxxxx)

9. Yapay Zeka Kullanımı

Dergimiz, COPE ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) etik kuralları doğrultusunda üretken yapay zeka araçlarının (ChatGPT, Gemini, Claude vb.) kullanımını sıkı bir şekilde izler.

Kullanım Kuralları

• Zorunlu beyan:
  • YZ herhangi bir aşamada (yazım, dil düzeltisi, veri analizi, görsel oluşturma) kullanıldıysa Kapak Sayfasında ve Editöre Mektupta açıkça belirtilmelidir.

Örnek beyan:
“Bu makalenin taslağının hazırlanmasında ChatGPT-4 (OpenAI, sürüm: 2024 11) kullanılmıştır. Araç, 15 Kasım 2024 tarihinde metin düzenleme ve dil iyileştirme amacıyla kullanılmıştır. Tüm çıktılar yazarlar tarafından gözden geçirilmiş ve doğrulanmış olup tüm sorumluluk yazarlara aittir.”

• YZ yazar olamaz:
  • YZ araçları yazar listesine eklenemez, yazarlık kriterlerini karşılayamaz ve çıkar çatışması beyan edemez.
• Kabul edilemez kullanımlar:
  • Makalenin büyük bölümlerinin YZ tarafından yazılması (örneğin Giriş veya Tartışma bölümünün tamamı).
  • YZ çıktılarının doğrulanmadan kullanılması.
• Denetim süreci:
  • Tüm makaleler Turnitin/iThenticate veya YZ tespit araçları ile taranır.
  • Şüpheli durumlarda yazarlardan orijinal YZ çıktıları ve düzenleme kayıtları istenebilir.
• İstisna: Dilbilgisi kontrolü, yazım denetimi veya çeviri için kullanılan temel araçlar (örneğin Grammarly veya DeepL) beyan gerektirmez.

10. Dil ve Düzelti

• Makaleler Türkçe veya İngilizce olarak gönderilebilir.
• Yazım dili akademik, açık ve dilbilgisi açısından hatasız olmalıdır.
• Editörler dil kalitesini yetersiz buldukları durumlarda profesyonel dil desteği (proofreading) talep edebilir.
• Standartlara uymayan makaleler masa reddi alabilir.

11. Gönderim ve Değerlendirme Süreci

11.1. Gönderim

• Tüm dosyalar çevrimiçi gönderim sistemi üzerinden yüklenir.
• Gerekli dosyalar:
  • Kapak Sayfası
  • Anonimleştirilmiş Tam Metin (.docx)
  • Ekler (varsa)
  • Editöre Mektup (sistemde metin olarak ve/veya dosya olarak)

11.2. Ön İnceleme

• Kapsam, özgünlük ve biçim uygunluğu kontrol edilir (2 ila 4 hafta).
• Uygun olmayan gönderiler masa reddi alır.

11.3. Hakem Değerlendirmesi

• Uygun makaleler en az iki hakeme gönderilir (çift kör).
• Hakemler alanında uzmandır ve uluslararası çeşitliliğe dikkat edilir.
• Hakemlerin talebi halinde ek süre tanınabilir.
• Süreç: 1 ila 4 ay

11.4. Karar Türleri

• Kabul
• Minör Düzeltme (editör ve hakem yanıt raporu ile birlikte)
• Majör Düzeltme
• Ret

11.5. Kabulden Sonra

• Yazarlar dil düzeltisini (proofreading) tamamlamalı veya yaptırmalıdır; yayımlanan son versiyondan yazarlar tam sorumludur.
• CC BY 4.0 Lisans Sözleşmesi imzalanır.
• Makale önce çevrimiçi yayımlanır (online first), daha sonra bir sayıya ve sayfa numarasına atanır.

Not: Süreci hızlandırmak için rehberi dikkatle okuyunuz, tüm dosyaları eksiksiz yükleyiniz ve hakem raporlarına zamanında yanıt veriniz.