Öz

Çalışma il halk ve çocuk kütüphanelerine gelen çocukların gelişimlerini desteklemek ve ailelere destek sunmak amacıyla planlanmıştır. Araştırma hem nicel hem de nitel verilerin beraber ele alındığı “Karma araştırma desene” göre tasarlanmıştır. Verileri toplamak için Genel Bilgi Formu, İhtiyaç Belirleme Formu, Kütüphaneciler için Aile Eğitimi ve Çocuklarla Yapılan Çalışmaları Değerlendirme Formu kullanılmıştır. Araştırmada verileri analiz etmek için betimsel analiz, kikare ve Fisher-Freeman-Halton Exact testi kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda ailelerin en fazla tercih ettikleri konular, ödül-ceza, çocukla konuşma, çocukla iletişim, kardeşler arası iletişim ve kardeş kıskançlığıdır. Annelerin beslenme, oyuncak yapımı/seçme ve çocuklarla oyun oynama, cinsel eğitim, kardeşler arası ilişkiler ve kardeş kıskançlığı konularında çocukların yaşlarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Yapılan çalışmalarla ilgili kütüphanecilerin görüşleri incelendiğinde, kütüphanecilerin bu çalışma ve eğitimlerden memnun kaldıkları, altı kütüphanede herhangi bir güçlük ya da sorun yaşanmazken, iki kütüphanede eğitim verilen çocukların kütüphaneye ulaşımları ve etkinlikler sırasında gürültü çıkması ile ilgili bazı sorunlar yaşandığı belirlenmiştir. Çalışma sonuçları bu tür çalışmaların sonraki dönemlerde de yaygınlaştırılmasının gerekliliğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Kütüphane, çocuk, erken çocukluk, orta çocukluk, aile eğitimi

Referanslar

  1. Abbasi, M. ve Zare, A. (2016). Information security in e-commerce law. UCT Journal of Social Sciences and Humanities Research, 4(3), 16-20. https://doi.org/10.24200/jsshr.vol4iss03pp12-16
  2. Alkan Ersoy, Ö., Kurtulmuş, Z. ve Çürük Tekin, N. (2014). Aile Çocuk Eğitim Programı’nın annelerin çocuk yetiştirme tutumlarına ve ev ortamını düzenlemelerine etkisinin incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 22(3), 1077-1090. https://dergipark.org.tr/tr/download/articlefile/209906
  3. Alpaydın, Y. (2011). Aile eğitim programları el kitabı. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Yayınları.
  4. Alpaydın, Y. ve Canel, A. N. (2011). Aile eğitimi programları üzerine notlar. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Yayınları.
  5. Aral, N. ve Kılınç, F. E. (2018). Aile eğitiminde kullanılan yöntem, teknik ve materyaller. A. B. Aksoy (Dizi Ed.), Aile eğitimi ve katılımı içinde (ss. 69-100). Hedef Yayıncılık.
  6. Arkan, B. ve Üstün, B. (2010). Ebeveyn eğitim programlarını değerlendirme rehberi. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Elektronik Dergisi, 3(2), 102-107. www.cappsy.org/archives/vol1/no2/
  7. Bekman, S. ve Atmaca Koçak, A. (2011). Beş ülkeden anneler anlatıyor 2: Anne-çocuk eğitim programının etkileri. Eğitim ve Bilim, 36, 131-144.
  8. Cerny, R., Markey, P. ve Williams, A. (2006). Outstanding library service to children: Putting the core competencies to work. American Library Association.
  9. Clark, L. K. (2017). Caregivers’ perceptions of emergent literacy programming in public libraries in relation to the National Research Councils’ Guidelines quality environments for children. Library and Information Science Research, 39(2), 107–115. https://doi.org/10.1016/j.lisr.2017.04.001
  10. Creswell, J. W. ve Plano Clark, V. L. (2014). Karma yöntem araştırmaları (Y. Dede ve S. Beşir Demir, Çev. Ed.). Anı Yayıncılık.
  11. Çakmak, T. ve Yılmaz, B. (2009). Okul öncesi dönem çocuklarının okuma alışkanlığına hazırlık durumları üzerine bir araştırma: Hacettepe Üniversitesi Beytepe Anaokulu örneği. Türk Kütüphaneciliği, 23(3), 489-509. http://www.tk.org.tr/index.php/TK/article/view/502/495
  12. Çocuk Gelişimi Ulusal Çekirdek Programı. (2016). http://w3.bilecik.edu.tr/cocukgelisimi/wpcontent/uploads/sites/210/2020/01/cocuk_gelisimi_cekirdek_egitim_programi.pdf
  13. Dere Çiftçi, H. ve Aksoy, A. B. (2018). Aile eğitim programları. A. B. Aksoy (Dizi Ed.), Aile eğitimi ve katılımı içinde (ss. 43-68). Hedef Yayıncılık.
  14. Doronina, N. N., Ziborova, E. I., Kucheryavenko, I. A., Panich, O. E., Reznichenko, M. A. ve Shkilev, S. V. (2019). The influence of styles of family education on emotional-volitional sphere of the senior preschool children. Universal Journal of Educational Research, 7 (10B), 53-57. Doi: 10.13189/ujer.2019.071811.
  15. Ersay, E. (2013). Aile eğitimi programlarının planlanması, uygulanması ve değerlendirilmesi. Z. F. Temel (Dizi Ed.), Aile eğitimi ve erken çocukluk eğitiminde aile katılım çalışmaları içinde (ss. 273-325). Anı Yayıncılık.
  16. Freeman, G. H. ve Halton J. H. (1951). Note on an exact treatment of contingency, goodness of fit and other problems of significance. Biometrika, 38(1/2), 141-149. Doi:10.2307/2332323
  17. Grindal, T., Bowne, J.B., Yoshikawa, H., Schindler, H.S., Duncan, G.J., Magnuson, K. ve Shonkoff, J.P. (2016). The added impact of parenting education in early childhood education programs: A meta-analysis. Children and Youth Services Review, 70, 238–249. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2016.09.018
  18. Hassinger-Das, B., Zosh, J. M., Hansen, N., Talarowski, M., Zmich, K., Golinkoff, R. M. ve Hirsh-Pasek, K. (2020). Play-and-learn spaces: Leveraging library spaces to promote caregiver and child interaction. Library and Information Science Research, 42, 1, 101002. https://doi.org/10.1016/j.lisr.2020.101002
  19. Helfenbaum-Kun, E. D. ve Ortiz, C. (2007) Parent-training groups for fathers of head start children: A pilot study of their feasibility and impact on child behavior and intra-familial relationships. Child & Family Behavior Therapy, 29(2), 47-64, Doi: 10.1300/J019v29n02_04.
  20. Hosokawa, R. ve Katsura, T. (2017). A longitudinal study of socioeconomic status, family processes, and child adjustment from preschool until early elementary school: The role of social competence. Child Adolesc Psychiatry Ment Health, 11, 62-90. https://doi.org/10.1186/s13034-017-0206-z
  21. Jacobson, A. L. ve Engelbrecht, J. (2000). Parenting education needs and preferences of parents of young children. Early Childhood Education Journal, 28(2), 104-116. ERIC Number: EJ618672
  22. Kaminski, J. W., Valle, L. A., Filene, J. H. ve Boyle, C. L. (2008). A meta-analytic review of components associated with parent training program effectiveness. Journal of Abnormal Child Psychology, 36(4), 567–589. https://doi.org/10.1007/s10802-007-9201-9
  23. Kaya, Ö. (1994). Annelere verilen eğitimin çocuklarına karşı istenmedik tutumlarına etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Gazi Üniversitesi.
  24. Kim, M.-J., Doh, H.-S., Hong, H. S. ve Choi, M.-K. (2011). Social skills training and parent education programs for aggressive preschoolers and their parents in South Korea. Children and Youth Services Review, 33(6), 838-845. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2010.12.001
  25. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü. (2020). [80620612-042 E.600745, Bilgi talebi konulu resmi yazısı].
  26. Landy, S. ve Menna, R. (2006). An evaluation of a group intervention for parents with aggressive young children: Improvements in child functioning, maternal confidence, parenting knowledge and attitudes. Early Child Development and Care, 176(6), 605-620. https://doi.org/10.1080/03004430500147425
  27. Leon, S., Kwon, K.-A., Guss, S. ve Horm, D. (2020). Profiles of family engagement in home-and center based Early Head Start programs: Associations with child outcomes and parenting skills. Early Childhood Research Quarterly, 53, 108-123. https://doi.org/10.1016/j.ecresq.2020.02.004
  28. Leung, C., Tsang, S. ve Leung, I. (2014). Pilot evaluation of parent and child enhancement program for disadvanteged families. Research on Social Work Practice, 24(4), 437-447. Doi: 10.1177/1049731513512373
  29. Liddell, M. (2013). Preparing children from disadvantaged communities for school: Recent Australian research. International Journal of Social Inquiry, 6(2), 3-16.
  30. Liu, J., Ito, T., Toyokuni, N., Sato, K. ve Nakashima, M. (2012). Enhancing children’s activity in browsing/reading together by the installation of the brows reader in the children’s room of a library. Information Processing and Management, 48, 1094–1115. https://doi.org/10.1016/j.ipm.2012.02.005
  31. Merriam, S. B (2013). Nitel araştırma (S. Turan, Çev. Ed.). Nobel Yayıncılık.
  32. Özdemir, M. (2010). Nitel veri analizi: Sosyal bilimlerde yöntembilim sorunsalı üzerine bir çalışma. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), 323-343. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/113287
  33. Ponguta, L. A., Issa, G., Aoudeh, L., Maalouf, C., Hein, S. D., Zonderman, A.L., … Leckman, J. F. (2020). Effects of the mother-child education program on parenting stress and disciplinary practices among refugee and other marginalized communities in Lebanon: A pilot randomized controlled trial. Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry, 59(6), 727-738. Doi: 10.1016/j.jaac.2019.12.010
  34. Teepe, R. C., Molenaar, I., Oostdam, R., Fukkink, R. ve Verhoeven, L. (2019). Helping parents enhance vocabulary development in preschool children: Effects of a family literacy program. Early Childhood Research Quarterly, 48, 226-236. https://doi.org/10.1016/j.ecresq.2019.03.001
  35. Topçu-Kabasakal, Z. (2001). Uyum sorunu olan çocukların aile işlevlerini iyileştirmede anne eğitim gruplarının etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
  36. Tuijl, C. V. ve Leseman, P.M. (2004). Improving mother–child interaction in low-income Turkish Dutch families: A study of mechanisms mediating improvements resulting from participating in a home-based preschool intervention program. Infant and Child Development, 13, 323–340. https://doi.org/10.1002/icd.363
  37. Saydam, V. ve Sağlık, Ö. (2015). İstanbul’daki Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı halk ve çocuk kütüphanelerinin iç ve dış mekân açısından incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 44(208), 61-75. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/441340
  38. Smith, C., Perou, R. ve Lesesne, C. (2002). Parent education. M. H. Bornstein (Dizi Ed.), Handbook of parenting, social conditions and applied parenting içinde (ss. 389-409). Lawrence Erlbaum Associates, Publishers, Mahwah.
  39. Staerkel, F. J. ve Spieker, S. (2006). Unstable housing–a significant challenge for home visiting programs: An Early Head Start case example. Journal of Family Social Work, 10 (1), 61-76. Doi: 10.1300/J039v10n01_04.
  40. Ünal, F. (2018). Aile eğitimi. A. B. Aksoy (Dizi Ed.), Aile eğitimi ve katılımı içinde (ss. 11-42). Hedef Yayıncılık.
  41. Whittaker, J. E. V., Harden, B. J., See, H. M., Meisch, A. D. ve Westbrook, T.R. (2011). Family risk and protective factors: Pathways to Early Head Start toddlers’ social-emotional functioning. Early Childhood Research Quarterly, 26, 74-86. https://doi.org/10.1016/j.ecresq.2010.04.007
  42. Yılmaz, A. (2008). Okulöncesi çocuklara yönelik kütüphane hizmetlerinin önemi ve başarılı bir kütüphane örneği. Türk Kütüphaneciliği, 22(2), 169-186. http://www.tk.org.tr/index.php/TK/article/view/406/398
  43. Yılmaz Bolat, E. (2011). Anne baba eğitiminin beş-altı yaş çocuğa sahip anne babaların çocuk yetiştirme tutum ve davranışlarına etkisinin incelenmesi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Ankara Üniversitesi.

Lisans

Telif Hakkı (c) 2021 Yazar(lar). Açık erişimli bu makale, orijinal çalışmaya uygun şekilde atıfta bulunulması koşuluyla, herhangi bir ortamda veya formatta sınırsız kullanım, dağıtım ve çoğaltmaya izin veren Creative Commons Attribution License (CC BY) altında dağıtılmıştır.

Nasıl Atıf Yapılır

Dere Çiftçi, H. (2021). Kütüphanelerde Çocuklarını Desteklemeye Yönelik Aile Eğitiminin İncelenmesi: Kütüphaneciler ve Annelerin Uygulamalar Hakkındaki Görüşleri. Bilgi Dünyası, 22(1), 31-64. https://doi.org/10.15612/BD.2021.551